Nie tylko psy i koty, ale zwierzęta gospodarskie też są mądre, kochające i rozumne.
Świnie lubią się bawić, są w stanie nauczyć się grać w gry wideo, podobnie jak my lubią robić to co sprawia im przyjemność, świnie łatwo okazują emocje i komunikują swoje nastroje, potrafią zaprzyjaźnić się z innymi świniami oraz innymi gatunkami zwierząt i ludzi. Świnie lubią nowości, poznawanie nowych rzeczy, lubią kiedy coś się dzieje, każda ma własną osobowość, są świnki spokojne, złośliwe, żywiołowe, przytulne i skłonne do zabawy. Świnie są empatyczne, potrafią rozpoznawać i odczuwać emocje innych świń, uczą się od nich zachowań i reagują jak inne świnie w stadzie [https://www.otwarteklatki.pl/blog/6-rzeczy-ktorych-nie-wiesz-o-swiniach]. W czasie snu świnie się przytulają, lubią się bawić, opalać, maja swój język, przyjaciół, matki nadają prosiętom imiona, mruczą im w czasie karmienia. Świnie dobrze orientują się w terenie i zapamiętują drogę do domu, nie brudzą miejsc, w których jedzą i śpią, świnie rzadko bywają agresywne, przeważnie w czasie obrony dzieci przez mamę. Dzięki tarczy ryjkowej, czyli chrząstce na końcu pyszczka połączonej z mięśniami maja elastyczny ryjek, świnie mają dobry węch i mogą grzebać ryjkiem w ziemi, dlatego poszukują trufli, mają 15000 kubków smakowych, biegają 11 mil/ha, są na każdym kontynencie oprócz Antarktydy, jest 2 mln gatunków świń, piją 14 l wody na dobę, taplanie w wodzie i błocie służy termoregulacji, świnie są wszystkożerne, uczą się sztuczek, korzystania z kuwety i chodzenia na smyczy, to dobrzy przyjaciele i zwierzęta towarzyszące [https://www.topagrar.pl/articles/aktualnosci-branzowe-swinie/25-ciekawostek-o-swiniach/]
Kozy wg badań naukowców z Queen Mary University w Londynie opublikowanych w Biology Letters kozy są takimi samymi przyjaciółmi jak psy i koty, maja dobrą pamięć, są ciekawskie, szybko się uczą, przystosowują się do nowych warunków, nawiązują kontakt z ludźmi, kiedy nie mogą sobie z czymś poradzić patrzą na swojego człowieka, żeby im pomógł. Po przebadaniu 34 kóz z Butercups Sanctuary of Goats, że kozy uczą się zdejmować pokrywki i wykonywać inne zadania, a kiedy nie mogą sobie poradzić patrzą na ludzi i wiedzą kiedy my je widzimy a kiedy nie, gdy jesteśmy odwróceni do kozy przodem ona patrzy na nas dłużej. Lubiące głaskanie kozy to dobrzy przyjaciele dla dzieci [https://epochtimes.pl/kozy-inteligencja-dorownuja-psom-i-jak-domowi-pupile-moga-zaprzyjaznic-sie-z-czlowiekiem/]
Serce kozy bije 70-130 razy na minutę, ma czterokomorowy żołądek służący do trawienia celulozy, oddzielone od stada chorują na depresję, dojrzewają w wieku 7-10 miesięcy, źle prowadzone chorują na pasożyty i choroby zakaźne, lubią odkrywać nowe rzeczy, kozy jedzą rośliny, głównie trawę, ale górskie jedzą też mchy i zioła, jest 200 ras kóz domowych, nigeryjska koza karłowata waży 9 kg, mleko kozie to najpopularniejsze mleko do picia, kozy dawały mleko podczas długich rejsów na statkach, kozy nie lubią być mokre, w deszcz szukają schronienia, w naturze żyją 8-12 lat, w niewoli 15, koza rodzi 1-6 dzieci, ale 4-6 koźląt w jednej ciąży zdarza się rzadko, kozy są społeczne, żyją w 20 osobnikowych stadach, mają prostokątne źrenice ich kąt widzenia to 320-340 st, mogą wchodzić na drzewa, na Ziemi jest 450 mln kóz, są spokrewnione z antylopami i krowami, więcej tłuszczu odkładają wokół narządów niż pod skórą w przeciwieństwie do owiec i bydła, mają 24 trzonowce i 8 siekaczy, w górnej szczęce nie maja zębów, jest 210 ras kóz, młode rodzą się z rogami lub bez, 11000 lat temu na Bliskim Wschodzie udomowiono kozy, udomowienie kóz dało początek rolnictwu, górskie żyją na wysokości 1000-5000 m w USA, kozy górskie ważą 57-82 kg, mają 124-178 cm długości, ich rogi mają 20-30 cm, są to jedne z najczystszych zwierząt, jedzą tylko określony pokarm, kozły i łanie maja rogi [https://fajnepodroze.pl/kozy-informacje-ciekawostki-fakty/]
Krowy żyją 18-22 lata, na litr mleka wybija 5 l wody, wytwarza 150 l śliny na dobę, za całe życie krowa daje mleko na 200000 szklanek, krowa śpi 7 godzin na dobę, je przez 8 godzin, krowy ustawiają się w linii północ-południe zgodnie z polem magnetycznym Ziemi, krowy znają swoje imię, mają dobra orientacje w terenie, rozpoznają swoich ludzi, wytwarzają 6-25 l moczu dziennie, w Indiach krowi mocz jest stosowany jako lekarstwo do smarowania, picia i kąpieli, hinduscy kolejarze krowim łajnem uszczelniali lokomotywy parowe, jedna krowa robi 10 t łajna rocznie, czyli robi dużo nawozu, w Indiach krowie odchody są palone jako źródło prądu, łajno z fermy mogłoby zasilić maleńka elektrownię, odcisk krowiego nosa jest indywidualny jak nasz odcisk palca, krowa wejdzie po schodach tylko do góry, krowy uczą się od siebie, odczuwają empatie, współczucie, przywiązują się do członków stada, mają silne więzi rodzinne, krowy uczą się od siebie, krowy bawią się piłką, wypuszczone na zewnątrz bawią się, skaczą i cieszą jak psy, krowy mają doby słuch, denerwują je wysokie i niskie dźwięki niesłyszalne dla ludzi, byk wyczuwa węchem zbliżającą się za kilka dni ruję samicy, 50% informacji dociera do krów przez wzrok, są dalekowidzami, drapieżniki widzą już na horyzoncie, po urodzeniu mama liże cielaczka, co pobudza jego serce i krążenie do pracy, po 15 minutach od urodzenia cielak wstaje, 30 minutach próbuje ssać mleko, krowy oswojono w Indiach i Mezopotamii 8000 lat temu, najstarsza żyjąca krowa, Big Berta, urodziła się w Irlandii 17 marca 1945 r i żyła 49 lat i 9 miesięcy, krową nazywamy też samicę walenia [https://sadurski.com/krowa-ciekawostki-o-krowach/] Krowy potrafią nauczyć się posługiwać dźwignią obsługująca kran, rozpoznają nastroje innych krów, mają sympatie i antypatie i różne charaktery, są odważne i nieśmiałe osobniki. Babcia usnęła w polu, gdzie wyprowadziła krowę na paszenie. Krowa obudziła Babcię trącając pyskiem w głowę.
Owce mają pole widzenia równe 300 stopni, nie muszą odwracać głowy, by zobaczyć co jest z tyłu,najwięcej owiec jest w Chinach, dzikie mają wełnę, pod nią podszycie, z którego u domowych owiec powstało runo, na świecie jest miliard owiec, udomowiono je 10 lat temu w Azji Środkowej, ludzie przędą wełnę od 3500 lat p. n. e. Matki bardzo kochają jagnięta i rozpoznają ich głos z dużej odległości, owca rodzi 1-3 jagnięta, górna szczęka owcy nie ma zębów, runo strzyżemy raz w roku, w maju, jagnięta chodzą po kilku minutach od urodzenia, przez 4-6 miesięcy są przy mamie, owce jedzą trawę, dzikie są większe od domowych i maja większe rogi, największa owca domowa ma 1,2 m, owce potrafią myśleć i rozwiązywać problemy, dorosła owca waży 35-180 kg, owce mają 24 trzonowce i 8 siekaczy, owce hodowane były w czasach Biblijnych, chore owce leczą się jedząc dane rośliny, używają ziołolecznictwa i to działa, mają czterokomorowe żołądki, owce rozpoznają 50 twarzy innych owiec i pamiętają je przez 2 lata od spotkania, wydają różne dźwięki zależnie od nastroju, głosem pokazują emocje, Oprócz trawy jedzą zioła i nasiona, na ziemi jest 900 ras owiec, owce lubią być w stadzie, razem szukają nowych pastwisk, owce czują emocje, przyjaźnią się ze sob, razem bronią się, pocieszają wzajemnie, bawią się, opłakują przyjaciół [https://fajnepodroze.pl/owce-ciekawostki/]. Owce rozpoznają emocje owiec, innych zwierząt i ludzi na podstawie mimiki, ruchów i położenia uszu, owce boją się obcych, izolacja od stada powoduje u nich stres, u owiec pamięć twarzy powstaje w tej samej części mózgu co ludzka pamięć, owce są wrażliwe, delikatne, lubią zabawę, są takie co lubią głaskanie [https://www.otwarteklatki.pl/blog/6-niezwyklych-faktow-na-temat-jagniat-i-owiec]
Kury są myślące. Lori Marino zajmująca się badaniami psychologicznymi zbadała kury i wykazała, że potrafią wyciągać wnioski, ich stada mają hierarchię, kury mają kolejność dziobania zależnie od miejsca w stadzie, już nowo wyklute pisklęta potrafią określić ilość osobników, ziaren i innych rzeczy, kury pamiętają tor lotu piłki przez 180 sekund kiedy ją widzą i minutę, kiedy jej nie widzą, kury kontrolują swoje zachowanie, by uzyskać korzyść, mają tez swój język, wydają 24 dźwięki określające emocje, potencjalne zagrożenia i stany, w których kura się znajduje, komunikują się też niewerbalnie, kury mają swoje charaktery, czują emocje, matki uczą dzieci określonych zachowań, pisklęta przejmują zachowania mam, kury rozumieją cykle występujące w przyrodzie i na ich podstawie przewidują wydarzenia np. znają godziny karmienia, otwierania kurnika, zamykania go itd. Badania te opublikowano w piśmie Animal Cognition [https://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/news%2C412615%2Cod-kur-mozemy-sie-wiele-nauczyc.html] Już po dwóch dniach życia pisklęta rozróżniają i rozumieją ciągi przyczynowo-skutkowe, od mam uczą się zasad i rozróżniania jadalnych ziaren od trujących, kury widzą więcej kolorów niż my, widzą ultrafiolet i rozpoznają świt wcześniej od nas, kury śnią, ich mózgi wykazują fazę REM, kura w czasie godów analizuje wygląd i ruchy koguta, kury skaczą wysoko i biegają 10 km/ha, kurzy język określa różne stany jak dostęp do jedzenia, zagrożenie z ziemi, powietrza itd., kury rozróżniają i zapamiętują 100 twarzy ludzi i zwierząt, kurczęta kąpiąc się w pisaku usuwają pasożyty, kury opiekują się młodymi i bronią ich [https://blog.viva.org.pl/2016/04/04/10-zaskakujacych-faktow-o-kurach/] Kura gdacze do swoich i obraca je 50 razy dziennie by je ogrzać, kogut wykonuje taniec godowy, kura ocenia kolor i rozmiar grzebienia, im jaśniejszy i większy tym lepiej, dzikie kury znoszą 10-15 jaj rocznie, w stadzie kury mają swoje sympatie i antypatie, koguty otaczają ulubione kury skrzydłami przed deszczem i dzielą się z nimi jedzeniem, serce kur bije 220-360 razy na minutę, na Ziemi jest 25 mld kur, kura to najliczniejszy ptak, znajdując jedzenie kura woła najpierw swoje przyjaciółki, kurczęta wiedzą, że przedmioty, których nie widzą istnieją dalej, pisklęta piszczą do siebie, kury okazują językiem emocje [https://www.otwarteklatki.pl/blog/20-ciekawostek-o-kurach]
Kaczki migrują na wysokościach 60-1200 m, jedzą trawę, rośliny wodne, owady, nasiona, owoce, ryby, skorupiaki, potrafią polecieć na 6000 m, ich stopy nie są unerwione ani nie mają naczyń krwionośnych jak nasze paznokcie, składanie jaj zależy od dostępu światła dziennego, kaczęta do 10 dnia życia przebywają w stadzie i blisko mamy, kaczki są czujne, każe stado ma strażniczki, które śpią z jedną półkulą mózgu czynną i jednym okiem otwartym, potem zmieniają półkulę, samiec krzyżówki ma szare skrzydła, brzuch i zieloną głowę, samica jest brązowa, w czasie pierzenia nie mogą latać i są bezbronne, kaczki widzą w kolorach, mają 3 powieki, co roku samice szukają najsilniejszego i najsprawniejszego ojca dla swoich dzieci, w czasie godów są monogamiczne, krzyżówka to najpopularniejszy gatunek kaczki, pisklęta maja otwarte oczy i puch, mogą same zdobywać pokarm, podczas niekorzystnych warunków pogodowych kaczki mogą masowo uciekać, kaczki przebywają w pobliżu wody, należą do ptactwa wodnego, ich pole widzenia ma 340 stopni, widzą tak samo dobrze z bliska i daleka, żyją do 20 lat, ich pióra są nieprzemakalne, puch zawsze pozostaje suchy, ptaki żyją przy wodach słodkich i słonych wszędzie oprócz Antarktydy, zjadają też kamyki, żwir i piasek, który w żołądkach rozciera pokarm [https://fajnepodroze.pl/kaczki/] Kaczki żyją w stadach, przywiązują się do swojej grupy, źle się czują pojedynczo, zawsze śpią razem w stadzie, żerują samodzielnie, kaczki czyszczą swoje pióra i gniazda [https://myanimals.com/pl/zwierzeta/udomowione-kaczki-towarzyszki/]Gęsi są mądre, wrażliwe, prorodzinne, żyją w stadach rodzinnych, są bardzie przywiązane do swoich krewnych, gęsi są monogamiczne, łączą się w pary na całe życie, kiedy samica wysiaduje jaja, puch z jej ciała wyściela gniazdo, ona wyściela samiec obserwuje okolicę, w razie zagrożenia mówi jej, by po cichu się schowała, przez dwa pierwsze dni życia pisklęta wcierają w puch wydzielinę kuprową, która daje puchowi wodoszczelność, potem uzupełniają wydzielinę, zagrożone gęsi odlatują z wody, zima łączą się w większe stada i szukają niezamarzających wód, w dzień gęsi jedzą w nocy śpią na wodzie, pisklęta uczą się topografii okolicy, miejsc żerowisk, trasy wędrówek i unikania zagrożeń, starsze gęsi mówią im o tym wszystkim wydając określone dźwięki [https://www.werandacountry.pl/weranda-country-nr-62011/skrzydlata-inteligencja]
Indyki mają narząd proventriculus, gdzie przed wejściem do żołądka pokarm jest zmiękczany przez kwas solny, w żołądku silne mięśnie rozdrabniają pokarm, indyki wydają różne dźwięki, ich samce siedząc na gałęziach drzew wołają samice i ostrzegają inne samce, indyki śpią na gałęziach drzew dla obrony przed drapieżnikami, samce i samice maja korale i kominy, czyli narośle na dziobie, samice wolą samce z większymi kominami, kominy samic są mniejsze, indyki widzą ultrafiolet i więcej kolorów niż ludzie, ich kąt widzenia to 270 stopni, biegają do 40 km/ha, indyki orientują się w terenie na podstawie wzroku i słuchu, rozpoznają charakterystyczne dźwięki dla danego miejsca, mogą też planować swoje zachowanie [https://bestglitz.com/poland/fakty-o-indykach-oplat/] Samice budują gniazda wyścielając je z roślinami, w przyrodzie mają 1 lęg rocznie, zależnie od regionu okres rozrodczy trwa od stycznia do maja, samica składa 4-20 jaj, wysiaduje je 25-30 dni, pisklęta zostają w gnieździe przez 24 godziny, indyk je nasiona, owoce, korzenie, liście, zjada też bezkręgowce i drobne kręgowce [https://www.ekologia.pl/wiedza/zwierzeta/indyk-zwyczajny] Indyki kąpią się w piasku by wyczyścić pióra z pasożytów